อัตราเงินเฟ้อและค่าใช้จ่ายครัวเรือนในไทยมีความสัมพันธ์ แต่แตกต่างกัน โดยค่าใช้จ่ายมักสูงกว่าประมาณการจาก CPI ส่งผลให้การวัดค่าใช้จ่ายจริงไม่ถูกต้องเต็มที่
อัตราเงินเฟ้อ เป็นเกณฑ์สำคัญในนโยบายการเงินของธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ที่วัดการเปลี่ยนแปลงราคาสินค้าและบริการในกลุ่มผู้บริโภค โดยทั่วไปแล้วเงินเฟ้อในไทยอยู่ในระดับต่ำเมื่อเปรียบเทียบกับต่างประเทศ แต่หลายคนกลับพบว่าค่าใช้จ่ายในชีวิตประจำวันสูงขึ้น ซึ่งอาจเกิดจากปัจจัยต่าง ๆ ที่ส่งผลต่อต้นทุนค่าใช้จ่าย
ค่าใช้จ่ายของครัวเรือนไทยเติบโตสูงกว่าหมายเลขเงินเฟ้อ โดยในปี 2566 ค่าใช้จ่ายเฉลี่ยต่อเดือนอยู่ที่ 23,695 บาท เพิ่มขึ้น 5.9% จากปีที่ผ่านมา ขณะที่เงินเฟ้อเพียง 1.2% เท่านั้น ซึ่งแสดงให้เห็นว่าค่าใช้จ่ายทั่วไปไม่สะท้อนตามตัวเลขเงินเฟ้อเสมอไป
ปัจจัยที่ทำให้ค่าใช้จ่ายเปลี่ยนแปลงรวมถึงระดับราคาและความต้องการสินค้า ปัจจุบันความสัมพันธ์ระหว่างอัตราเงินเฟ้อและค่าใช้จ่ายยังมีความคลาดเคลื่อน ความเข้าใจเรื่องการเปลี่ยนแปลงราคาอาจไม่ตรงกับความเป็นจริงของผู้บริโภค เช่นเดียวกับการเกิด “Shrinkflation” ซึ่งทำให้ผู้บริโภคต้องจ่ายสูงขึ้น แม้ว่าแพ็คเกจดูเหมือนจะเหมือนเดิม
